Қарақалпақ тіліндегі awız компонентті соматикалық фразеологизмдердің семантикалық көрінісі
DOI:
https://doi.org/10.71078/se3a8d59Түйін сөздер:
фразеологизм, соматизм, awız компоненті, семантика, қарақалпақ тілі, қазақ тілі, өзбек тілі, түркі тілдері, варианттылықАңдатпа
Мақалада қарақалпақ тіліндегі awız компонентті соматикалық фразеологизмдердің семантикалық ерекшеліктері қарастырылады. Олардың тілдік қолданысына, бейнелілігіне, экспрессивтілігіне және семантикалық құрылымына ерекше назар аударылады. Қарақалпақ тіліндегі awız компонентті фразеологиялық бірліктер қазақ және өзбек тілдеріндегі сәйкес бірліктермен салыстырылып, олардың жалпытүркілік белгілері мен ұлттық-семантикалық ерекшеліктері айқындалады. Сонымен қатар көркем шығармаларда кездесетін фразеологизмдердің контекстік мағыналары талданады. Зерттеу нәтижелері awız компонентті фразеологизмдердің сөйлеу әрекетін, бірлік пен келісімді, өмірлік тәжірибені, қуанышты, қамқорлықты, сондай-ақ адамның әртүрлі іс-әрекеттері мен күй-қалпын білдіруде белсенді қолданылатынын көрсетеді. Түркі тілдеріндегі аталған фразеологиялық бірліктер жүйесінде көпмағыналылық, синонимия, антонимия және варианттылық құбылыстары анықталды.
Әдебиеттер тізімі
daǵı QMU baspaxanası.
Djumamuratov, T. (1985). Russko-qaraqalpaqskiy frazeologicheskiy slovar dlya shkolnikov. Qaraqalpaqstan.
Berdimurat ulı. (1994). Házirgi qaraqalpaq tili. Leksikologiya. Bilim.
Eshbaev, J. (1985). Qaraqalpaq tiliniń qısqasha frazeologiyalıq sózligi.
Keńesbaev, I. (1977). Qazaq tiliniń frazeologiyalıq sózdigi. Ǵılım.
Nawruzbaeva, S. T. (1972). Frazeologicheskie edinitsy v qaraqalpaqsko-russkom slovare. Fan.
Paxratdinov, Q., & Bekniyazov, Q. (2018). Qaraqalpaq tiliniń frazeologizmler sózligi. Qaraqalpaqstan.
Pirniyazova, A. K. (2020). Qaraqalpaq tili frazeologiyalıq sisteması hám onıń stilistikalıq imkaniyatları. Qaraqalpaqstan.
Raxmatullaev, Sh. (1978). Ózbek tilining izohli frazeologik lug‘ati. O‘qituvchi.
Yusupova, B. (2014). Qaraqalpaq tiliniń frazeologiyası. Tafakkur qanoti.
Yusupova, B. T. (2020). Qaraqalpaq tiliniń frazeologiyası hám onı izertlewdiń geypara máseleleri. Tafakkur bo‘stoni.
Жүктеулер
Жарияланды
Журналдың саны
Бөлім
Лицензия
Авторлық құқық (c) 2026 С.Ж. Шынназарова (Автор)
Бұл жұмыс Creative Commons Attribution-Коммерциялық емес 4.0 халықаралық лицензиясы.
Дәйексөзді қалай келтіруге болады
